środa, 17 lutego 2016

Czy warto dziś studiować?

Czy opłaca się studiować?
Czy warto dziś studiować?
Na co dzień media dostarczają nam dawkę informacji o otaczającej nas rzeczywistości. Opierając się wyłącznie na danych przekazywanych przez środki masowego przekazu, budujemy w umysłach zniekształcony obraz reprezentacji świata. 



Każdy z nas ma tendencję do szybkiego wydawania sądów, które mogą dotyczyć innych ludzi bądź też różnych zjawisk społecznych. Kierujemy się wtedy tzw. heurystykami, czyli schematycznym sposobem wnioskowania, który ułatwia szybkie wydawanie opinii. Formułujemy je mając fragmentaryczny zasób wiedzy. 
Z takim uproszczeniem poznawczym mamy do czynienia chociażby w sytuacji omawiania problemu bezrobotnych absolwentów. Powszechnie słyszymy opinię, że podejmowanie studiów szczególnie humanistycznych nie jest opłacalne, a mając przysłowiowy „fach w ręku” możemy zapewnić sobie wyższe zarobki i pewną pracę. Czy rzeczywiście tak jest? Jaka grupa zawodowa radzi sobie lepiej na rynku pracy? Jaką decyzję podjąć mając na uwadze powszechnie głoszone opinie? Jeśli właśnie stoisz w obliczu decyzji
edukacyjno- zawodowej koniecznie zapoznaj się z poniższymi wynikami badań.
Według danych Głównego Urzędu Statystycznego liczba studentów w Polsce drastycznie spada. Największy rozkwit szkolnictwa wyższego mogliśmy odnotować w latach 90 XX wieku, zaś największą liczbę studentów zarejestrowano na przełomie 2005/2006 roku.  W chwili obecnej obserwujemy tendencję spadkową, która według prognoz będzie się utrzymywała przez najbliższe lata. Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego przewiduje, iż w wyniku niżu demograficznego w latach 2023-2025 liczba studentów w Polsce spadnie do ok 1,25 mln osób. Zatem wykształcenie wyższe, nie jest już gwarancją sukcesu oraz prestiżu społecznego. Jednak warto się zastanowić, która grupa społeczna radzi sobie lepiej na rynku pracy? Raport z badań ludności z 2013 roku „Aktywność zawodowa
i wykształcenie Polaków”
pokazuje, że największą grupą aktywną zawodowo są osoby
z wykształceniem średnim (36 %), druga grupa to osoby kończące szkoły zasadnicze zawodowe (28%), zaś trzecia to osoby legitymujące się wykształceniem wyższym (25%).
Biorąc pod uwagę wskaźnik bezrobocia w Polsce- największą grupą pozostającą bez pracy są osoby kończące szkołę zasadniczą zawodową, zaś najmniejszą- osoby posiadające dyplom uczelni wyższej. Chociaż na przestrzeni lat zwiększa się liczba osób z dyplomem, które rejestrują się, jako bezrobotne. Jednak ta grupa nadal ma największe szanse na pozyskanie satysfakcjonującego zatrudnienia zgodnego z kwalifikacjami.
Jakie stanowiska najczęściej zajmują osoby z wykształceniem wyższym?
Najwięcej osób piastuje stanowiska specjalistyczne (76%) oraz kierownicze (58%),
w porównaniu do osób z niższym wykształceniem. Dziś już nie dziwi nas sytuacja,
w której nauczyciel staje się np. pracownikiem banku lub humanista pracujący, jako handlowiec. Współczesny rynek pracy wymaga dużej elastyczności i łatwości w przystosowaniu do nowych oczekiwań. Dlatego coraz więcej stanowisk jest wąsko specjalistycznych. Kiedy przeglądamy portale pracy, przestajemy być zaskoczeni takimi stanowiskami jak: specjalista ds. bezzałogowych statków, manager ds. ryzyka czy też specjalista ds. kluczowych klientów. Mimo, iż 57% badanych uważa, że dyplom ma obecnie niewielką wartość na rynku pracy- jak wynika z badań CBOS z 2013 r. Gdy porównamy sytuację zawodową osób o różnym poziomie wykształcenia, powyższe założenie nie potwierdza się. Badania prowadzone przez agencję Sedlak & Sedlak pokazują, że wyższe wykształcenie wpływa również pozytywnie na wysokość naszych zarobków. Osoby posiadające dyplom zarabiają ponad 2 razy więcej niż kończące szkołę zawodową. 
Taką tendencję obserwujemy się od 2004 roku.
Podsumowanie
Wiedza intuicyjna, oparta wyłącznie na doniesieniach mediów pozwala nam wierzyć, że sytuacja na rynku pracy osób z wykształceniem wyższym przedstawia się negatywnie. Należy również pamiętać, że mimo wzrastającej w Polsce liczby osób posiadających dyplom, jest to nadal grupa najmniej liczna (19% osób w wieku 18-64 posiada wykształcenie wyższe). Jednak najwięcej osób legitymuje się wykształceniem średnim (36%), zaś 29% badanych ukończyło szkołę zasadniczą zawodową. Nie ulega wątpliwości, że człowiek ma skłonność do szybkiego wydawania sądów, które opiera zazwyczaj na subiektywnych przekonaniach. Przetwarza informacje heurystycznie, znacznie je upraszczając. Gdybyśmy mieli jednoznacznie odpowiedzieć na pytanie czy nadal warto studiować?
Odpowiedź brzmiałaby- zdecydowanie tak!
Gdyż badania jednoznacznie pokazują, iż osoby posiadające dyplom są nadal grupą, która najlepiej radzi sobie na rynku pracy. Wyższe wykształcenie wpływa pozytywnie nie tylko na wysokość zarobków, ale również zadowolenie z wykonywanej pracy.
Bibliografia:
  • Czarnik, S., Turek K., (2014). Aktywność zawodowa i wykształcenie Polaków, Warszawa: Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości.
  • Nęcka, E., Orzechowski, J., Szymura, B.(2006). Wydawanie sądów i podejmowanie decyzji (s. 550-552), w: Nęcka, E., Orzechowski, J., Szymura, B. Psychologia poznawcza, Warszawa: PWN.
  • Studia wyższe- dla kogo, po co i z jakim skutkiem? Centrum Badania Opinii Społecznej (2013), Warszawa.
  • Wybory ścieżki kształcenia, a sytuacja zawodowa Polaków, Główny Urząd Statystyczny (2013), Departament Badań Społecznych i Warunków Życia, Warszawa.

1 komentarz:

  1. Tak to już jest, że media kreują opinię o rzeczywistości, która wcale nie musi być prawdą. Oczywiście, że warto studiować. Po pierwsze staramy się studiować to co lubimy. A po drugie, będzie nam łatwiej znaleźć pracy i sensowniej zarabiać.

    OdpowiedzUsuń